Zapotrzebowanie na witaminy u osób z nadmierną masą ciała
Streszczenie
W XXI wieku otyłość jest najczęściej występującą chorobą przewlekłą. Z powodu nadmiernej masy ciała cierpi około 40% światowej populacji. Zdecydowaną większość pacjentów stanowią chorzy na otyłość pierwotną, u podłoża której leży nieprawidłowy bilans energetyczny ― nadmierna podaż energii z dietą. Nadmierna ilość energii jest magazynowana w organizmie w postaci tkanki tłuszczowej i nie wiąże się z prawidłową podażą witamin z dietą, co prowadzi do niedożywienia jakościowego u otyłych pacjentów. Literatura przedmiotu wskazuje, że u osób z nadmierną masą ciała można zaobserwować niewystarczające stężenie lub niedobór wielu witamin, zwłaszcza witaminy A i D, karotenoidów, witaminy C i witamin z grupy B ― najczęściej witaminy B12 i kwasu foliowego. Zauważono korelację między wzrostem zawartości tkanki tłuszczowej, a spadkiem stężenia witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Wyniki badań wskazują, że niedobory mogą dotyczyć także tych otyłych pacjentów, którzy przyjmują z dietą odpowiednie ilości poszczególnych witamin, co stwierdzono w odniesieniu do witamin D i B12. Autorzy badań sugerują, że otyłość zwiększa zapotrzebowanie na te witaminy. Prawdopodobnie wiąże się to ze zmianami w metabolizmie, spowodowanymi czynnością endokrynną tkanki tłuszczowej. Z kolei niedobory witaminowe pogłębiają istniejące zaburzenia metaboliczne i mogą prowadzić do dalszych powikłań. Aby im zapobiec, prowadzi się badania nad suplementacją witamin u otyłych pacjentów z ich niedoborami. Autorzy części badań sugerują, że suplementacja witamin, których niedobory stwierdzono u pacjentów z otyłością, może stanowić nie tylko profilaktykę rozwoju powikłań, ale jest również środkiem terapeutycznym. Autorzy badań podkreślają konieczność oznaczania stężenia witamin we krwi pacjentów z otyłością, aby następnie dobrać dla nich indywidualną terapię.
Słowa kluczowe: nadmierna masa ciałaotyłośćwitaminysuplementacja
Referencje
- Brończyk-Puzoń A, Koszowska A, Nowak J, et al. Epidemiologia otyłości na świecie i w Polsce. Forum Zaburzeń Metabolicznych. 2014; 5(1): 1–5.
- Springer M, Zaporowska-Stachowiak I, Hoffmann K, et al. Otyłość - choroba kosztowna. Hygeia Public Health. 2019; 54(2): 88–91.
- WHO. Obesity and overweight. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight (4.01.2021).
- Chooi YuC, Ding C, Magkos F. The epidemiology of obesity. Metabolism. 2019; 92: 6–10.
- Ng M, Fleming T, Robinson M, et al. Global, regional, and national prevalence of overweight and obesity in children and adults during 1980-2013: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2013. Lancet. 2014; 384(9945): 766–781.
- Kumar S, Kelly AS. Review of Childhood Obesity: From Epidemiology, Etiology, and Comorbidities to Clinical Assessment and Treatment. Mayo Clin Proc. 2017; 92(2): 251–265.
- OECD Health Statistics 2017. www.oecd.org/health/healthdata.htm (4.01.2021).
- Eurostat. Obesity rate by body mass index (BMI). https://ec.europa.eu/eurostat/tgm/table.do (4.01.2021).
- Stepaniak U, Micek A, Waśkiewicz A, et al. Prevalence of general and abdominal obesity and overweight among adults in Poland. Results of the WOBASZ II study (2013-2014) and comparison with the WOBASZ study (2003-2005). Pol Arch Med Wewn. 2016; 126(9): 662–671.
- Medycyna Praktyczna. Nadwaga i otyłość u dorosłych. https://www.mp.pl/nadwaga-i-otylosc/wytyczne/246952,-nadwaga-i-otylosc-u-doroslych (17.01.2021).
- Kubasik M, Bogdański P, Suliburska J. Składniki mineralne w patogenezie otyłości i jej powikłaniach. Forum Zaburzeń Metabolicznych. 2018; 9(4): 141–151.
- Otyłość. http://onkologia.org.pl/otylosc/ (17.01.2021).
- Lemieux I, Pascot A, Couillard C, et al. Hypertriglyceridemic waist: A marker of the atherogenic metabolic triad (hyperinsulinemia; hyperapolipoprotein B; small, dense LDL) in men? Circulation. 2000; 102(2): 179–184.
- Cigerli O, Parildar H, Dogruk Unal A, et al. Vitamin deficiency and insulin resistance in nondiabetic obese patients. Acta Endocrinol (Buchar). 2016; 12(3): 319–327.
- Multivitamin and Mineral Supplementation and monitoring following Bariatric Surgery: Guidance for GPs. https://westessexccg.nhs.uk/your-health/medicines-optimisation-and-pharmacy/clinical-guidelines-and-prescribing-formularies/09-nutrition-and-blood/vitamins/2779-vitamins-following-bariatric-surgery/file. (21.01.2021).
- Thomas-Valdés S, Tostes Md, Anunciação PC, et al. Association between vitamin deficiency and metabolic disorders related to obesity. Crit Rev Food Sci Nutr. 2017; 57(15): 3332–3343.
- Borel P, Desmarchelier C. Genetic Variations Associated with Vitamin A Status and Vitamin A Bioavailability. Nutrients. 2017; 9(3): 246.
- Mody N. Alterations in vitamin A/retinoic acid homeostasis in diet-induced obesity and insulin resistance. Proc Nutr Soc. 2017; 76(4): 597–602.
- Olsen T, Blomhoff R. Retinol, retinoic acid, and retinol-binding protein 4 are differentially associated with cardiovascular disease, type 2 diabetes, and obesity: an overview of human studies. Adv Nutr. 2020; 11(3): 644–666.
- Bento C, Matos A, Cordeiro A, et al. Serum concentration of vitamin A and its relationship with body adiposity, oxidative stress, and cardiovascular risk in women with recommended dietary intake of vitamin A. Nutr Hosp. 2020; 37(6): 1135–1142.
- Geiker NR, Veller M, Kjoelbaek L, et al. Effect of low energy diet for eight weeks to adults with overweight or obesity on folate, retinol, vitamin B, D and E status and the degree of inflammation: a post hoc analysis of a randomized intervention trial. Nutr Metab (Lond). 2018; 15: 24.
- Walsh JS, Bowles S, Evans AL. Vitamin D in obesity. Curr Opin Endocrinol Diabetes Obes. 2017; 24(6): 389–394.
- Savastano S, Barrea L, Savanelli MC, et al. Vitamin D and its role in psoriasis: An overview of the dermatologist and nutritionist. Rev Endocr Metab Disord. 2017; 18(2): 195–205.
- Feghaly J, Johnson P, Kalhan A. Vitamin D and obesity in adults: a pathophysiological and clinical update. Br J Hosp Med (Lond). 2020; 81(1): 1–5.
- Garcia-Carretero R, Vigil-Medina L, Barquero-Perez O, et al. Logistic LASSO and Elastic Net to Characterize Vitamin D Deficiency in a Hypertensive Obese Population. Metab Syndr Relat Disord. 2020; 18(2): 79–85.
- Mousa A, Naderpoor N, de Courten MPJ, et al. Vitamin D supplementation for the prevention of type 2 diabetes in overweight adults: study protocol for a randomized controlled trial. Trials. 2015; 16: 335–208.
- Lotito A, Teramoto M, Cheung M, et al. Serum parathyroid hormone responses to vitamin D supplementation in overweight/obese adults: a systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Nutrients. 2017; 9(3).
- Bassatne A, Chakhtoura M, Saad R, et al. Vitamin D supplementation in obesity and during weight loss: A review of randomized controlled trials. Metabolism. 2019; 92: 193–205.
- Safarpour P, Daneshi-Maskooni M, Vafa M, et al. Vitamin D supplementation improves SIRT1, Irisin, and glucose indices in overweight or obese type 2 diabetic patients: a double-blind randomized placebo-controlled clinical trial. BMC Fam Pract. 2020; 21(1): 26.
- Sergeev IN. Vitamin D status and vitamin D-dependent apoptosis in obesity. Nutrients. 2020; 12(5).
- Kim H, Chandler P, Ng K, et al. Obesity and efficacy of vitamin D supplementation in healthy black adults. Cancer Causes Control. 2020; 31(4): 303–307.
- Bhatt SP, Misra A, Pandey RM, et al. Vitamin D supplementation in overweight/obese Asian Indian women with prediabetes reduces glycemic measures and truncal subcutaneous fat: a 78 weeks randomized placebo-controlled trial (PREVENT-WIN Trial). Sci Rep. 2020; 10(1): 220.
- Wilson R, Willis J, Gearry R, et al. Inadequate vitamin C status in prediabetes and Type 2 diabetes mellitus: associations with glycaemic control, obesity, and smoking. Nutrients. 2017; 9(9).
- Maguire D, Talwar D, Shiels PG, et al. The role of thiamine dependent enzymes in obesity and obesity related chronic disease states: A systematic review. Clin Nutr ESPEN. 2018; 25: 8–17.
- Nath A, Tran T, Shope TR, et al. Prevalence of clinical thiamine deficiency in individuals with medically complicated obesity. Nutr Res. 2017; 37: 29–36.
- Karkabounas S, Papadopoulos N, Anastasiadou C, et al. Effects of α-lipoic acid, carnosine, and thiamine supplementation in obese patients with Type 2 diabetes mellitus: a randomized, double-blind study. J Med Food. 2018; 21(12): 1197–1203.
- Mazur-Bialy AI, Pocheć E. Riboflavin reduces pro-inflammatory activation of adipocyte-macrophage co-culture. Potential application of vitamin B2 enrichment for attenuation of insulin resistance and metabolic syndrome development. Molecules. 2016; 21(12).
- Mazur-Bialy AI, Pocheć E. Vitamin B2 deficiency enhances the pro-inflammatory activity of adipocyte, consequences for insulin resistance and metabolic syndrome development. Life Sci. 2017; 178: 9–16.
- Westphal S, Borucki K, Taneva E, et al. Treatment with niacin lowers ADMA. Atherosclerosis. 2006; 184(2): 448–450.
- Kroon T, Baccega T, Olsén A, et al. Nicotinic acid timed to feeding reverses tissue lipid accumulation and improves glucose control in obese Zucker rats[S]. J Lipid Res. 2017; 58(1): 31–41.
- Dollerup OL, Christensen B, Svart M, et al. A randomized placebo-controlled clinical trial of nicotinamide riboside in obese men: safety, insulin-sensitivity, and lipid-mobilizing effects. Am J Clin Nutr. 2018; 108(2): 343–353.
- Edwards CG, Walk AM, Cannavale CN, et al. Dietary choline is related to neural efficiency during a selective attention task among middle-aged adults with overweight and obesity. Nutr Neurosci. 2021; 24(4): 269–278.
- Sivanesan S, Taylor A, Zhang J, et al. Betaine and choline improve lipid homeostasis in obesity by participation in mitochondrial oxidative demethylation. Front Nutr. 2018; 5: 61.
- Baltaci D, Deler MH, Turker Y, et al. Evaluation of serum Vitamin B12 level and related nutritional status among apparently healthy obese female individuals. Niger J Clin Pract. 2017; 20(1): 99–105.
- Wåhlén A, Haenni A, Johansson HE. Do we need to measure vitamin B12 and magnesium in morbidly obese patients with type 2 diabetes mellitus? Diabetes Metab Syndr Obes. 2017; 10: 151–154.
- Sun Y, Sun M, Liu B, et al. Inverse association between serum vitamin B12 concentration and obesity among adults in the United States. Front Endocrinol (Lausanne). 2019; 10: 414.
- Haloul M, Vinjamuri SJ, Naquiallah D, et al. Hyperhomocysteinemia and Low Folate and Vitamin B12 Are Associated with Vascular Dysfunction and Impaired Nitric Oxide Sensitivity in Morbidly Obese Patients. Nutrients. 2020; 12(7).
- Maffoni S, De Giuseppe R, Stanford FC, et al. Folate status in women of childbearing age with obesity: a review. Nutr Res Rev. 2017; 30(2): 265–271.
- Li W, Tang R, Ouyang S, et al. Folic acid prevents cardiac dysfunction and reduces myocardial fibrosis in a mouse model of high-fat diet-induced obesity. Nutr Metab (Lond). 2017; 14: 68.
- Park HJ, Bailey LB, Shade DC, et al. Distinctions in gene-specific changes in DNA methylation in response to folic acid supplementation between women with normal weight and obesity. Obes Res Clin Pract. 2017; 11(6): 665–676.
- Ramos-Lopez O, Samblas M, Milagro FI, et al. Association of low dietary folate intake with lower CAMKK2 gene methylation, adiposity, and insulin resistance in obese subjects. Nutr Res. 2018; 50: 53–62.
- Li Z, Gueant-Rodriguez RM, Quilliot D, et al. Folate and vitamin B12 status is associated with insulin resistance and metabolic syndrome in morbid obesity. Clin Nutr. 2018; 37(5): 1700–1706.
- Li W, Tang R, Ma F, et al. Folic acid supplementation alters the DNA methylation profile and improves insulin resistance in high-fat-diet-fed mice. J Nutr Biochem. 2018; 59: 76–83.
- Pereira GA, Bressan J, Oliveira FL, et al. Dietary folate intake is negatively associated with excess body weight in Brazilian graduates and postgraduates (CUME Project). Nutrients. 2019; 11(3).
- Mlodzik-Czyzewska MA, Malinowska AM, Chmurzynska A. Low folate intake and serum levels are associated with higher body mass index and abdominal fat accumulation: a case control study. Nutr J. 2020; 19(1): 53.
![](https://journals.viamedica.pl/plugins/generic/popups/images/icons/close.png)