Przerzuty do mózgu jako jedyne miejsce progresji po długotrwałej odpowiedzi na leczenie enkorafenibem i binimetynibem w pierwszej linii u chorego na przerzutowego czerniaka z mutacją BRAF
Streszczenie
Mutacje w genie BRAF są obecne u połowy chorych na czerniaka skóry. Stosowanie inhibitorów immunologicznych punktów kontrolnych i terapii ukierunkowanych molekularnie stanowi fundament leczenia chorych na zaawansowanego lub przerzutowego czerniaka skóry z mutacją BRAF. Optymalna sekwencja stosowania tych terapii w pierwszej linii nie została jeszcze jednoznacznie ustalona, a decyzja zależy od wielu czynników.
W niniejszej pracy opisano przypadek 43-letniego chorego, u którego po zdiagnozowaniu przerzutów zastosowano inhibitory BRAF i MEK, uzyskując stabilizację choroby z bardzo dobrą jakością życia i niską toksycznością leczenia podczas 35-miesięcznej terapii. Po tym okresie nastąpiła progresja pod postacią nowych zmian w mózgowiu, którą leczono miejscowo, co pozwoliło choremu rozpocząć terapię drugiej linii pembrolizumabem. Pomimo korzyści z leczenia ukierunkowanego molekularnie stosowanego w pierwszej linii, oporność oraz przerzuty do mózgu pozostają istotnym problemem. Skuteczność inhibitorów immunologicznych punktów kontrolnych stosowanych po progresji na inhibitorach BRAF i MEK uważana jest za niższą niż w przypadku zastosowania ich w pierwszej linii leczenia (zgodnie z wynikami badania SECOMBIT).
Słowa kluczowe: czerniakprzerzutymutacja BRAFleczenie systemowe
Referencje
- Saginala K, Barsouk A, Aluru JS, et al. Epidemiology of Melanoma. Med Sci (Basel). 2021; 9(4).
- Michielin O, van Akkooi ACJ, Ascierto PA, et al. ESMO Guidelines Committee. Electronic address: clinicalguidelines@esmo.org. Cutaneous melanoma: ESMO Clinical Practice Guidelines for diagnosis, treatment and follow-up†. Ann Oncol. 2019; 30(12): 1884–1901.
- Michielin O, van Akkooi A, Lorigan P, et al. ESMO consensus conference recommendations on the management of locoregional melanoma: under the auspices of the ESMO Guidelines Committee. Ann Oncol. 2020; 31(11): 1449–1461.
- Castellani G, Buccarelli M, Arasi MB, et al. BRAF Mutations in Melanoma: Biological Aspects, Therapeutic Implications, and Circulating Biomarkers. Cancers (Basel). 2023; 15(16).
- Dummer R, Ascierto PA, Gogas HJ, et al. Encorafenib plus binimetinib versus vemurafenib or encorafenib in patients with BRAF-mutant melanoma (COLUMBUS): a multicentre, open-label, randomised phase 3 trial. Lancet Oncol. 2018; 19(5): 603–615.
- Robert C, Grob JJ, Stroyakovskiy D, et al. Five-Year Outcomes with Dabrafenib plus Trametinib in Metastatic Melanoma. N Engl J Med. 2019; 381(7): 626–636.
- Ascierto PA, McArthur GA, Dréno B, et al. Cobimetinib combined with vemurafenib in advanced BRAF(V600)-mutant melanoma (coBRIM): updated efficacy results from a randomised, double-blind, phase 3 trial. Lancet Oncol. 2016; 17(9): 1248–1260.
- Ascierto PA, Casula M, Bulgarelli J, et al. Sequential immunotherapy and targeted therapy for metastatic BRAF V600 mutated melanoma: 4-year survival and biomarkers evaluation from the phase II SECOMBIT trial. Nat Commun. 2024; 15(1): 146.
- Programy lekowe | Ministerstwo Zdrowia n.d. https://archiwum.mz.gov.pl/leki/refundacja/programy-lekowe/ (02.08.2024).
- Davis J, Wayman M. Encorafenib and Binimetinib Combination Therapy in Metastatic Melanoma. J Adv Pract Oncol. 2022; 13(4): 450–455.
- Bander ED, Yuan M, Carnevale JA, et al. Melanoma brain metastasis presentation, treatment, and outcomes in the age of targeted and immunotherapies. Cancer. 2021; 127(12): 2062–2073.
- Kakadia S, Yarlagadda N, Awad R, et al. Mechanisms of resistance to BRAF and MEK inhibitors and clinical update of US Food and Drug Administration-approved targeted therapy in advanced melanoma. Onco Targets Ther. 2018; 11: 7095–7107.
