Tom 18, Nr 2 (2021)
Artykuł przeglądowy
Opublikowany online: 2021-09-02
Wyświetlenia strony 3496
Wyświetlenia/pobrania artykułu 51
Pobierz cytowanie

Eksport do Mediów Społecznościowych

Eksport do Mediów Społecznościowych

Skrajna niewydolność serca u schyłku życia

Bożena Szyguła-Jurkiewicz1, Kamila Kurkiewicz2, Mariusz Gąsior1
Choroby Serca i Naczyń 2021;18(2):47-54.

Streszczenie

Przewlekła niewydolność serca (HF) prowadzi nieuchronnie do stopniowej przebudowy jam serca i upośledzenia struktury oraz funkcji mięśnia sercowego, czego następstwem jest skrajna HF. W tej grupie chorych jedyny sposób poprawy rokowania i jakości życia to transplantacja serca (HT) lub mechaniczne wspomaganie krążenia (MCS). Dotychczas nie opracowano jednoznacznego konsensusu dotyczącego postępowania u chorych ze skrajną HF u schyłku życia, którzy nie kwalifikują się ani do HT ani do MCS. Możliwe sposoby postępowania obejmują leczenie paliatywne (ultrafiltracja, dializa otrzewnowa, leki inotropowo dodatnie), hospicyjne, a także odłączenie urządzeń wszczepialnych. Podejmowanie tego typu decyzji wymaga jednak uwzględnienia oczekiwań pacjenta i jego bliskich, a także uświadomienia wszystkim zaangażowanym w opiekę nad chorym, że znajduje się on w terminalnym stadium schorzenia i u schyłku życia. Adekwatne strategie postępowania w takiej sytuacji różnią się istotnie od strategii ratujących życie, takich jak MCS lub HT, ponieważ celem medycyny paliatywnej jest minimalizacja objawów i dbanie o odpowiednią jakość schyłkowego etapu życia pacjenta.

Artykuł dostępny w formacie PDF

Dodaj do koszyka: 49,00 PLN

Posiadasz dostęp do tego artykułu?

Referencje

  1. Yancy CW, Jessup M, Bozkurt B, et al. 2017 ACC/AHA/HFSA Focused Update of the 2013 ACCF/AHA Guideline for the Management of Heart Failure: A Report of the American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on Clinical Practice Guidelines and the Heart Failure Society of America. Circulation. 2017; 136(6).
  2. Bjork JB, Alton KK, Georgiopoulou VV, et al. Defining advanced heart failure: a systematic review of criteria used in clinical trials. J Card Fail. 2016; 22(7): 569–577.
  3. Fang JC, Ewald GA, Allen LA, et al. Heart Failure Society of America Guidelines Committee. Advanced (stage D) heart failure: a statement from the Heart Failure Society of America Guidelines Committee. J Card Fail. 2015; 21(6): 519–534.
  4. Crespo-Leiro MG, Metra M, Lund LH, et al. Advanced heart failure: a position statement of the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail. 2018; 20(11): 1505–1535.
  5. Kirklin JK, Naftel DC, Pagani FD, et al. Seventh INTERMACS annual report: 15,000 patients and counting. J Heart Lung Transplant. 2015; 34(12): 1495–1504.
  6. Pocock SJ, Ariti CA, McMurray JJV, et al. Meta-Analysis Global Group in Chronic Heart Failure. Predicting survival in heart failure: a risk score based on 39 372 patients from 30 studies. Eur Heart J. 2013; 34(19): 1404–1413.
  7. Senni M, Santilli G, Parrella P, et al. A novel prognostic index to determine the impact of cardiac conditions and co-morbidities on one-year outcome in patients with heart failure. Am J Cardiol. 2006; 98(8): 1076–1082.
  8. Lee DS, Austin PC, Rouleau JL, et al. Predicting mortality among patients hospitalized for heart failure: derivation and validation of a clinical model. JAMA. 2003; 290(19): 2581–2587.
  9. Mozaffarian D, Anker SD, Anand I, et al. The Seattle Heart Failure Model: prediction of survival in heart failure. Circulation. 2006; 113(11): 1424–1433.
  10. Goda A, Williams P, Mancini D, et al. Selecting patients for heart transplantation: comparison of the Heart Failure Survival Score (HFSS) and the Seattle heart failure model (SHFM). J Heart Lung Transplant. 2011; 30(11): 1236–1243.
  11. Koelling TM, Joseph S, Aaronson KD. Heart failure survival score continues to predict clinical outcomes in patients with heart failure receiving beta-blockers. J Heart Lung Transplant. 2004; 23(12): 1414–1422.
  12. Cummings G, Biondo PD, Campbell D, et al. Can the global uptake of palliative care innovations be improved? Insights from a bibliometric analysis of the Edmonton Symptom Assessment System. Palliat Med. 2011; 25(1): 71–82.
  13. Lindenfeld J, Albert NM, Boehmer JP, et al. HFSA 2010 comprehensive heart failure practice guideline. J Card Fail. 2010; 16: e1–e194.
  14. Jennings AL, Davies AN, Higgins JPT, et al. A systematic review of the use of opioids in the management of dyspnoea. Thorax. 2002; 57(11): 939–944.
  15. Booth S, Wade R, Johnson M, et al. Expert Working Group of the Scientific Committee of the Association of Palliative Medicine. The use of oxygen in the palliation of breathlessness. A report of the expert working group of the Scientific Committee of the Association of Palliative Medicine. Respir Med. 2004; 98(1): 66–77.
  16. Currow DC, Abernethy AP. Pharmacological management of dyspnoea. Curr Opin Support Palliat Care. 2007; 1(2): 96–101.
  17. Adler ED, Goldfinger JZ, Kalman J, et al. Palliative care in the treatment of advanced heart failure. Circulation. 2009; 120(25): 2597–2606.
  18. Levenson JW, McCarthy EP, Lynn J, et al. The last six months of life for patients with congestive heart failure. J Am Geriatr Soc. 2000; 48(S1): S101–S109.
  19. Goodlin SJ. Palliative care in congestive heart failure. J Am Coll Cardiol. 2009; 54(5): 386–396.
  20. Silber MH. Clinical practice. Chronic insomnia. N Engl J Med. 2005; 353(8): 803–810.
  21. Sharma B, Owens R, Malhotra A. Sleep in congestive heart failure. Med Clin North Am. 2010; 94(3): 447–464.
  22. Toyama T, Seki R, Kasama S, et al. Effectiveness of nocturnal home oxygen therapy to improve exercise capacity, cardiac function and cardiac sympathetic nerve activity in patients with chronic heart failure and central sleep apnea. Circ J. 2009; 73(2): 299–304.
  23. Rockwood K. Acute confusion in elderly medical patients. J Am Geriatr Soc. 1989; 37(2): 150–154.
  24. Zuccalà G, Onder G, Pedone C, et al. GIFA-ONLUS Study Group [Grupo Italiano di Farmacoepidemiologia nell'Anzanio]. Hypotension and cognitive impairment: Selective association in patients with heart failure. Neurology. 2001; 57(11): 1986–1992.
  25. Lindenfeld J, Albert NM, Boehmer JP, et al. Heart Failure Society of America. HFSA 2010 Comprehensive Heart Failure Practice Guideline. J Card Fail. 2010; 16(6): e1–e194.
  26. Gorodeski EZ, Chu EC, Reese JR, et al. Prognosis on chronic dobutamine or milrinone infusions for stage D heart failure. Circ Heart Fail. 2009; 2(4): 320–324.
  27. Ponikowski P, Voors A, Anker S, et al. 2016 ESC Guidelines for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure. Eur J Heart Fail. 2016; 18(8): 891–975.
  28. Lampert R, Hayes DL, Annas GJ, et al. American College of Cardiology, American Geriatrics Society, American Academy of Hospice and Palliative Medicine, American Heart Association, European Heart Rhythm Association, Hospice and Palliative Nurses Association. HRS Expert Consensus Statement on the Management of Cardiovascular Implantable Electronic Devices (CIEDs) in patients nearing end of life or requesting withdrawal of therapy. Heart Rhythm. 2010; 7(7): 1008–1026.
  29. Padeletti L, Arnar DO, Boncinelli L, et al. Reviewers:, EuropeanHeart RhythmAssociation, Heart Rhythm Society. EHRA Expert Consensus Statement on the management of cardiovascular implantable electronic devices in patients nearing end of life or requesting withdrawal of therapy. Europace. 2010; 12(10): 1480–1489.
  30. Mehra MR, Canter CE, Hannan MM, et al. International Society for Heart Lung Transplantation (ISHLT) Infectious Diseases, Pediatric and Heart Failure and Transplantation Councils. The 2016 International Society for Heart Lung Transplantation listing criteria for heart transplantation: A 10-year update. J Heart Lung Transplant. 2016; 35(1): 1–23.
  31. Herweg B, Ilercil A, Cutro R, et al. Cardiac resynchronization therapy in patients with end-stage inotrope-dependent class IV heart failure. Am J Cardiol. 2007; 100(1): 90–93.