dostęp otwarty

Tom 1, Nr 2 (2004)
Artykuły poglądowe
Opublikowany online: 2004-09-14
Pobierz cytowanie

Nadciśnienie tętnicze u dzieci i młodzieży — coraz większy problem medyczny

Krystyna Widecka
Choroby Serca i Naczyń 2004;1(2):89-96.

dostęp otwarty

Tom 1, Nr 2 (2004)
Artykuły poglądowe
Opublikowany online: 2004-09-14

Streszczenie

Ocenia się, że częstość nadciśnienia tętniczego u osób do 18. roku życia wynosi 1–2% i chociaż występuje ono znacznie rzadziej niż w populacji dorosłych, stanowi coraz większy problem zdrowotny.
Badania epidemiologiczne umożliwiły ustalenie rozkładu prawidłowych wartości ciśnienia w różnych grupach wiekowych i opracowanie siatek centylowych, niezbędnych do ich interpretacji w zależności od płci, wieku i wzrostu. Za prawidłowe przyjmuje się wartości poniżej 90. percentyla, wyniki pomiarów mieszczące się w przedziale 90.–95. percentyla odpowiadają ciśnieniu wysokiemu prawidłowemu, a na nadciśnienie wskazują wartości równe lub przekraczające 95. percentyl, stwierdzone w przynajmniej trzech niezależnych pomiarach. Warto dodać, że za ciężkie nadciśnienie należy uznać wyniki pomiarów przekraczające o ponad 30 mm Hg wartości 95. percentyla. Tę postać nadciśnienia obserwuje się w około 30% przypadków i ma ono zazwyczaj charakter wtórny.
W dzieciństwie i w okresie dojrzewania nadciśnienie tętnicze samoistne zazwyczaj nie powoduje objawów. Najczęstszym objawem jest ból głowy bez charakterystycznych cech umożliwiających odróżnienie go od dolegliwości o innej etiologii. U sportowców w okresie dojrzewania ból głowy występuje po wytężonym wysiłku. Najczęściej stwierdzaną nieprawidłowością w badaniu przedmiotowym jest otyłość. Wysokość ciśnienia we wczesnym okresie życia, a nawet w okresie noworodkowym, istotnie wpływa na jego wartość w późniejszych latach. Im wyższe ciśnienie tętnicze stwierdza się po urodzeniu, tym wyższych jego wartości należy się spodziewać w wieku młodzieńczym i dojrzałym.
Leczenie samoistnego nadciśnienia w tej populacji wciąż ma charakter eksperymentu, ponieważ nie ma długoterminowych badań oceniających jego skuteczność.
Szczególne znaczenie w terapii dzieci i młodzieży z nadciśnieniem tętniczym przypisuje się leczeniu niefarmakologicznemu. Obejmuje ono zmniejszenie masy ciała, zwiększenie aktywności fizycznej i modyfikację diety (głównie ograniczenie soli i zwiększenie ilości spożywanego potasu, zawartego w warzywach i owocach). Postępowanie niefarmakologiczne należy zalecać także dzieciom i młodzieży z prawidłowym ciśnieniem, ale z dodatnim wywiadem rodzinnym.

Streszczenie

Ocenia się, że częstość nadciśnienia tętniczego u osób do 18. roku życia wynosi 1–2% i chociaż występuje ono znacznie rzadziej niż w populacji dorosłych, stanowi coraz większy problem zdrowotny.
Badania epidemiologiczne umożliwiły ustalenie rozkładu prawidłowych wartości ciśnienia w różnych grupach wiekowych i opracowanie siatek centylowych, niezbędnych do ich interpretacji w zależności od płci, wieku i wzrostu. Za prawidłowe przyjmuje się wartości poniżej 90. percentyla, wyniki pomiarów mieszczące się w przedziale 90.–95. percentyla odpowiadają ciśnieniu wysokiemu prawidłowemu, a na nadciśnienie wskazują wartości równe lub przekraczające 95. percentyl, stwierdzone w przynajmniej trzech niezależnych pomiarach. Warto dodać, że za ciężkie nadciśnienie należy uznać wyniki pomiarów przekraczające o ponad 30 mm Hg wartości 95. percentyla. Tę postać nadciśnienia obserwuje się w około 30% przypadków i ma ono zazwyczaj charakter wtórny.
W dzieciństwie i w okresie dojrzewania nadciśnienie tętnicze samoistne zazwyczaj nie powoduje objawów. Najczęstszym objawem jest ból głowy bez charakterystycznych cech umożliwiających odróżnienie go od dolegliwości o innej etiologii. U sportowców w okresie dojrzewania ból głowy występuje po wytężonym wysiłku. Najczęściej stwierdzaną nieprawidłowością w badaniu przedmiotowym jest otyłość. Wysokość ciśnienia we wczesnym okresie życia, a nawet w okresie noworodkowym, istotnie wpływa na jego wartość w późniejszych latach. Im wyższe ciśnienie tętnicze stwierdza się po urodzeniu, tym wyższych jego wartości należy się spodziewać w wieku młodzieńczym i dojrzałym.
Leczenie samoistnego nadciśnienia w tej populacji wciąż ma charakter eksperymentu, ponieważ nie ma długoterminowych badań oceniających jego skuteczność.
Szczególne znaczenie w terapii dzieci i młodzieży z nadciśnieniem tętniczym przypisuje się leczeniu niefarmakologicznemu. Obejmuje ono zmniejszenie masy ciała, zwiększenie aktywności fizycznej i modyfikację diety (głównie ograniczenie soli i zwiększenie ilości spożywanego potasu, zawartego w warzywach i owocach). Postępowanie niefarmakologiczne należy zalecać także dzieciom i młodzieży z prawidłowym ciśnieniem, ale z dodatnim wywiadem rodzinnym.
Pobierz cytowanie

Słowa kluczowe

nadciśnienie samoistne; dzieci; młodzież; leczenie niefarmakologiczne; leczenie farmakologiczne

Informacje o artykule
Tytuł

Nadciśnienie tętnicze u dzieci i młodzieży — coraz większy problem medyczny

Czasopismo

Choroby Serca i Naczyń

Numer

Tom 1, Nr 2 (2004)

Strony

89-96

Data publikacji on-line

2004-09-14

Rekord bibliograficzny

Choroby Serca i Naczyń 2004;1(2):89-96.

Słowa kluczowe

nadciśnienie samoistne
dzieci
młodzież
leczenie niefarmakologiczne
leczenie farmakologiczne

Autorzy

Krystyna Widecka

Ważne: serwis https://journals.viamedica.pl/ wykorzystuje pliki cookies. Więcej >>

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies m.in. w celach statystycznych, dostosowania serwisu do potrzeb użytkownika (np. język interfejsu) i do obsługi logowania użytkowników. W ustawieniach przeglądarki internetowej można zmienić opcje dotyczące cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci komputera. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności.

Czym są i do czego służą pliki cookie możesz dowiedzieć się na stronie wszystkoociasteczkach.pl.

 

Wydawcą serwisu jest  "Via Medica sp. z o.o." sp.k. ul. Świętokrzyska 73, 80–180 Gdańsk

tel.: +48 58 320 94 94, faks:+48 58 320 94 60,  e-mail: viamedica@viamedica.pl