open access

Vol 13, No 4 (2020)
Research paper
Published online: 2021-01-29
Get Citation

Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2019 roku

Aleksandra Rosiek, Anna Tomaszewska, Jolanta Antoniewicz-Papis, Elżbieta Lachert, Magdalena Łętowska
Journal of Transfusion Medicine 2020;13(4):195-211.

open access

Vol 13, No 4 (2020)
ORIGINAL PAPERS
Published online: 2021-01-29

Abstract

Wstęp: Celem niniejszego opracowania było przedstawienie podstawowych aspektów działalności jednostek organizacyjnych polskiej służby krwi w 2019 roku.

Materiał i metody: Analiza danych dostarczonych przez Regionalne Centra Krwiodawstwa
i Krwiolecznictwa (RCKiK).

Wyniki: W 2019 roku na terenie Polski działało 21 RCKiK i 129 oddziałów terenowych (OT). Przeprowadzono 13 048 ekip wyjazdowych. Krew oddawało 590 893 osoby, z których większość stanowili dawcy honorowi (590 280, w tym 40 738 dawców „na apel”), ponadto 57 dawców płatnych i 556 autologicznych. Najczęściej pobierano krew pełną (1 202 079 donacji), najrzadziej — koncentrat granulocytarny (94 donacje) i KKCz metodą aferezy (48 donacji). Krew pełną pobierano przede wszystkim w OT (45,25%), rzadziej w siedzibach RCKiK (28,75%) i w czasie ekip wyjazdowych (26%). Najczęściej otrzymywane składniki krwi to KKCz (1 180 333 j.) i FFP (1 344 092 j., z czego do celów klinicznych wydano 21,42%). W 2019 roku otrzymano w sumie 81 905 opakowań zlewanego KKP i 53 379 opakowań KKP metodą aferezy.
Dodatkowe metody preparatyki (usuwanie leukocytów, napromieniowanie) stosowano znacznie częściej w stosunku do KKP (43,34% UKKP, 54,63% NUKKP i 0,04% NKKP) niż KKCz (18,71% UKKCz, 9,17% NUKKCz i 0,06% NKKCz). Inaktywacji czynników zakaźnych poddano łącznie około 20,76% wydanych do szpitali jednostek FFP i 11,87% opakowań KKP. W 2019 roku z różnych przyczyn zniszczono 14 013 j. KPK, 32 798 j. KKCz, 49 285 j. FFP, 1279 opakowań KKP z aferezy, 4778 opakowań zlewanego KKP oraz 1334 j. krioprecypitatu.

Wnioski: Przedstawione w niniejszym opracowaniu dane mogą służyć jako punkt wyjścia do analizy zagadnień związanych z funkcjonowaniem jednostek organizacyjnych polskiej służby krwi, do porównania doświadczeń oraz oceny stosowanych metod działania w celu wypracowania optymalnych rozwiązań.

Abstract

Wstęp: Celem niniejszego opracowania było przedstawienie podstawowych aspektów działalności jednostek organizacyjnych polskiej służby krwi w 2019 roku.

Materiał i metody: Analiza danych dostarczonych przez Regionalne Centra Krwiodawstwa
i Krwiolecznictwa (RCKiK).

Wyniki: W 2019 roku na terenie Polski działało 21 RCKiK i 129 oddziałów terenowych (OT). Przeprowadzono 13 048 ekip wyjazdowych. Krew oddawało 590 893 osoby, z których większość stanowili dawcy honorowi (590 280, w tym 40 738 dawców „na apel”), ponadto 57 dawców płatnych i 556 autologicznych. Najczęściej pobierano krew pełną (1 202 079 donacji), najrzadziej — koncentrat granulocytarny (94 donacje) i KKCz metodą aferezy (48 donacji). Krew pełną pobierano przede wszystkim w OT (45,25%), rzadziej w siedzibach RCKiK (28,75%) i w czasie ekip wyjazdowych (26%). Najczęściej otrzymywane składniki krwi to KKCz (1 180 333 j.) i FFP (1 344 092 j., z czego do celów klinicznych wydano 21,42%). W 2019 roku otrzymano w sumie 81 905 opakowań zlewanego KKP i 53 379 opakowań KKP metodą aferezy.
Dodatkowe metody preparatyki (usuwanie leukocytów, napromieniowanie) stosowano znacznie częściej w stosunku do KKP (43,34% UKKP, 54,63% NUKKP i 0,04% NKKP) niż KKCz (18,71% UKKCz, 9,17% NUKKCz i 0,06% NKKCz). Inaktywacji czynników zakaźnych poddano łącznie około 20,76% wydanych do szpitali jednostek FFP i 11,87% opakowań KKP. W 2019 roku z różnych przyczyn zniszczono 14 013 j. KPK, 32 798 j. KKCz, 49 285 j. FFP, 1279 opakowań KKP z aferezy, 4778 opakowań zlewanego KKP oraz 1334 j. krioprecypitatu.

Wnioski: Przedstawione w niniejszym opracowaniu dane mogą służyć jako punkt wyjścia do analizy zagadnień związanych z funkcjonowaniem jednostek organizacyjnych polskiej służby krwi, do porównania doświadczeń oraz oceny stosowanych metod działania w celu wypracowania optymalnych rozwiązań.

Get Citation

Keywords

krwiodawcy; krwiodawstwo; składniki krwi

About this article
Title

Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2019 roku

Journal

Journal of Transfusion Medicine

Issue

Vol 13, No 4 (2020)

Article type

Research paper

Pages

195-211

Published online

2021-01-29

Bibliographic record

Journal of Transfusion Medicine 2020;13(4):195-211.

Keywords

krwiodawcy
krwiodawstwo
składniki krwi

Authors

Aleksandra Rosiek
Anna Tomaszewska
Jolanta Antoniewicz-Papis
Elżbieta Lachert
Magdalena Łętowska

References (45)
  1. Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. Nr 106, poz. 681 z późn. zmian.).
  2. Osselaer JC, Cazenave JP, Lambermont M, et al. An active haemovigilance programme characterizing the safety profile of 7437 platelet transfusions prepared with amotosalen photochemical treatment. Vox Sang. 2008; 94(4): 315–323.
  3. Schlenke P. Pathogen inactivation technologies for cellular blood components: an update. Transfus Med Hemother. 2014; 41(4): 309–325.
  4. Grass JA, Wafa T, Reames A, et al. Prevention of transfusion-associated graft-versus-host disease by photochemical treatment. Blood. 1999; 93(9): 3140–3147.
  5. Zeller MP, Kaufman RM. Safeguarding the Patient's Own Blood Supply. JAMA. 2019; 321(10): 943–945.
  6. Farmer S, Trentino K, Hofmann A, et al. A Programmatic Approach to Patient Blood Management – ReducingTransfusions and Improving Patient Outcomes. Open Anesthesiol J. 2015; 9(1): 6–16.
  7. van Ho, Koopman MMW, Koffijberg H, et al. Historical time trends in red blood cell usage in the Netherland. Int J Clin Transfus Med. 2016; 4: 67–77.
  8. Ellingson KD, Sapiano MRP, Haass KA, et al. Continued decline in blood collection and transfusion in the United States-2015. Transfusion. 2017; 57 Suppl 2: 1588–1598.
  9. WHO Expert Group. Expert Consensus Statement on achieving self-sufficiency in safe blood and blood products, based on voluntary non-remunerated blood donation (VNRBD). Vox Sang. 2012; 103(4): 337–342.
  10. World Health Organization. Towards Self-Sufficiency in Safe Blood and Blood Products based on Voluntary Non-Remunerated Donation. Global Status 2013.
  11. Główny Urząd Statystyczny, Komitet Redakcyjny. Rocznik demograficzny 2012.
  12. Główny Urząd Statystyczny. Ludność. Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym (stan w dniu 31.12.2019). https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/ludnosc-stan-i-struktura-ludnosci-oraz-ruch-naturalny-w-przekroju-terytorialnym-stan-w-dniu-31-12-2019,6,27.html# [online].
  13. Pogłód R, Rosiek A, Grabarczyk P, et al. Charakterystyka podstawowych wskaźników dotyczących krwiodawstwa i krwiolecznictwa w Europie - aktualne wyzwania i działania. J Transf Med. 2015; 8(2): 60–77.
  14. Mikołowska A, Antoniewicz-Papis J. Retrospektywna analiza wybranych aspektów działalności publicznej służby krwi jako punkt wyjścia do oceny stanu polskiego krwiodawstwa. Część 1: Charakterystyka struktury demograficznej zbiorowości dawców. Journal of Transfusion Medicine. 2020; 13(1): 29–66.
  15. Rabel PO, Planitzer CB, Farcet MR, et al. Increasing West Nile virus antibody titres in central European plasma donors from 2006 to 2010. Euro Surveill. 2011; 16(10).
  16. Napp S, Petrić D, Busquets N. West Nile virus and other mosquito-borne viruses present in Eastern Europe. Pathog Glob Health. 2018; 112(5): 233–248.
  17. Stramer SL, Hollinger FB, Katz LM, et al. Emerging infectious disease agents and their potential threat to transfusion safety. Transfusion. 2009; 49 Suppl 2: 1S–29S.
  18. Musso D, Nilles EJ, Cao-Lormeau VM. Rapid spread of emerging Zika virus in the Pacific area. Clin Microbiol Infect. 2014; 20(10): O595–O596.
  19. Jimenez A, Shaz BH, Bloch EM. Zika Virus and the Blood Supply: What Do We Know? Transfus Med Rev. 2017; 31(1): 1–10.
  20. Rosiek A, Tomaszewska A, Lachert E, et al. Obniżone stężenie hemoglobiny najczęstszą przyczyną dyskwalifikacji krwiodawców na terenie polski. Acta Haematologica Polonica. 2015; 46: 24.
  21. Goldman M, Magnussen K, Gorlin J, et al. International Forum regarding practices related to donor haemoglobin and iron. Vox Sang. 2016; 111(4): 449–455.
  22. Vuk T, Magnussen K, De Kort W, et al. International forum: an investigation of iron status in blood donors. Blood Transfus. 2017; 15(1): 20–41.
  23. Vassallo R, Goldman M, Germain M, et al. BEST Collaborative. Preoperative Autologous Blood Donation: Waning Indications in an Era of Improved Blood Safety. Transfus Med Rev. 2015; 29(4): 268–275.
  24. European Directorate for the Quality of Medicines and HealthCare (EDQM). Guide to the preparation, use and quality assurance of blood components: recommendation No. R (95) 15, wyd. 20, 2020.
  25. Główny Urząd Statystyczny, Komitet Redakcyjny. Rocznik demograficzny 2017.
  26. Główny Urząd Statystyczny, Komitet Redakcyjny. Rocznik demograficzny 2015.
  27. Główny Urząd Statystyczny, Komitet Redakcyjny. Rocznik demograficzny 2016.
  28. Komitet Redakcyjny Głównego Urzędu Statystycznego. Rocznik demograficzny 2019.
  29. NICE. Blood transfusion. NICE guideline. Published: 18 November 2015. nice.org.uk/guidance/ng24 [Online].
  30. Klein AA, Arnold P, Bingham RM, et al. AAGBI guidelines: the use of blood components and their alternatives 2016. Anaesthesia. 2016; 71(7): 829–842.
  31. Estcourt LJ. Why has demand for platelet components increased? A review. Transfus Med. 2014; 24(5): 260–268.
  32. Simancas-Racines D, Osorio D, Martí-Carvajal AJ, et al. Leukoreduction for the prevention of adverse reactions from allogeneic blood transfusion. Cochrane Database Syst Rev. 2015(12): CD009745.
  33. Heitmiller ES, Hill RB, Marshall CE, et al. Blood wastage reduction using Lean Sigma methodology. Transfusion. 2010; 50(9): 1887–1896.
  34. Apelseth TØ, Bruserud Ø, Wentzel-Larsen T, et al. In vitro evaluation of metabolic changes and residual platelet responsiveness in photochemical treated and gamma-irradiated single-donor platelet concentrates during long-term storage. Transfusion. 2007; 47(4): 653–665.
  35. Rosiek A, Anna To, Lachert E, et al. Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2016 roku. J Transf Med. 2017; 10(4): 113–129.
  36. Rosiek A, Tomaszewska A, Lachert E, et al. Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2017 roku. J Transf Med. 2018; 11(4): 113–130.
  37. Rosiek A, Tomaszewska A, Lachert E, et al. Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2015 roku. J Transf Med. 2016; 9(4): 1–18.
  38. Rosiek A, Tomaszewska A, Lachert E, et al. Działalność jednostek organizacyjnych służby krwi w Polsce w 2018 roku. J Transf Med. 2019; 12(4): 127–143.
  39. Mueller MM, Van Remoortel H, Meybohm P, et al. ICC PBM Frankfurt 2018 Group. Patient Blood Management: Recommendations From the 2018 Frankfurt Consensus Conference. JAMA. 2019; 321(10): 983–997.
  40. Antoniewicz-Papis J., Łaguna P., Pogłód R., Rosiek A., Walaszczyk A., Wojciechowska B. Standard Pracy Komitetu Transfuzjologicznego 2020. epub ISBN - 978-83-949959-2-8, mobi ISBN- 978-83-949959-3-5, pdf ISBN - 978-83-949959-1-1.
  41. Jones JM, Sapiano MRP, Savinkina AA, et al. Slowing decline in blood collection and transfusion in the United States - 2017. Transfusion. 2020; 60 Suppl 2: S1–S9.
  42. Sapiano MRP, Jones JM, Savinkina AA, et al. Supplemental findings of the 2017 National Blood Collection and Utilization Survey. Transfusion. 2020; 60 Suppl 2: S17–S37.
  43. Savinkina AA, Haass KA, Sapiano MRP, et al. Transfusion-associated adverse events and implementation of blood safety measures - findings from the 2017 National Blood Collection and Utilization Survey. Transfusion. 2020; 60 Suppl 2: S10–S16.
  44. Yoshida T, Prudent M, D'alessandro A. Red blood cell storage lesion: causes and potential clinical consequences. Blood Transfus. 2019; 17(1): 27–52.
  45. Mueller MM, Van Remoortel H, Meybohm HP, et al. Patient Blood Management – Recommendations From The International Consensus Conference, Frankfurt/Main, Germany . Vox Sang. 2020; 115 (S1-The 36th International ISBT Congress, Virtual meeting, 12–16 December 2020): 25.

Important: This website uses cookies. More >>

The cookies allow us to identify your computer and find out details about your last visit. They remembering whether you've visited the site before, so that you remain logged in - or to help us work out how many new website visitors we get each month. Most internet browsers accept cookies automatically, but you can change the settings of your browser to erase cookies or prevent automatic acceptance if you prefer.

Czasopismo Journal of Transfusion Medicine dostęne jest również w Ikamed - księgarnia medyczna

Wydawcą serwisu jest Via Medica sp. z o.o. sp. komandytowa, ul. Świętokrzyska 73, 80–180 Gdańsk

tel.:+48 58 320 94 94, faks:+48 58 320 94 60, e-mail: viamedica@viamedica.pl