dostęp otwarty

Tom 9, Nr 6 (2015)
Wybrane problemy kliniczne
Opublikowany online: 2016-01-21
Pobierz cytowanie

Jakość życia pacjentów z niewydolnością serca

Sylwia Mościcka, Dominika Wójcik, Artur Mamcarz
Forum Medycyny Rodzinnej 2015;9(6):435-442.

dostęp otwarty

Tom 9, Nr 6 (2015)
Wybrane problemy kliniczne
Opublikowany online: 2016-01-21

Streszczenie

Jakość życia w niewydolności serca (NS) jest niezmiernie ważnym elementem przebiegu choroby oraz procesu leczenia, obniża bowiem poziom życia pacjentów w szerokim zakresie, istotnie większym niż inne choroby przewlekłe. Niekorzystny wpływ NS na jakość życia ma złożony charakter i wypływa z obecności objawów przedmiotowych oraz podmiotowych, poczucia bezpośredniego zagrożenia życia, wielokrotnych hospitalizacji. Jednocześnie dotyka wszystkich fundamentalnych sfer życia człowieka. W sferze fizycznej pacjenci najczęściej odczuwają skutki objawów podmiotowych, do których należą między innymi zmniejszenie ogólnej wydolności organizmu, duszności, zmęczenie, obniżony poziom energii, obrzęki oraz problemy ze snem. W sferze psychologicznej u chorych z NS częściej występują zaburzenia na poziomie emocjonalnym, w szczególności wysoki poziom lęku oraz depresja. W sferze społecznej u pacjentów może wystąpić pogorszenie kontaktów społecznych oraz relacji z bliskimi, a także trudności w codziennym życiu zawodowym.

Na subiektywną ocenę jakości życia wpływ mają również takie parametry, jak płeć i wiek. Jakość życia jest niżej oceniana przez kobiety, co jest spójne z oceną jakości życia w grupie pacjentów kardiologicznych, a także przez pacjentów w młodszym wieku. Wśród osób młodszych objawy choroby związane z NS oraz przebieg leczenia ograniczają możliwości wypełniania podstawowych ról społecznych w zakresie zakładania rodziny czy budowania kariery profesjonalnej.

Trudnym doświadczeniem dla pacjenta jest także schemat leczenia, szczególnie w zaawansowanym stadium choroby, gdy niezbędne stają się metody niefarmakologiczne: interwencja przezskórna, elektroterapia czy leczenie kardiochirurgiczne. Niezależnie od tego również terapia medyczna przyczynia się do obniżenia jakości życia chorego.

W ostatnich latach udaje się zahamować wieloletnią tendencję wzrostową zachorowalności na NS ze względu na wyższą skuteczność działań prewencyjnych oraz lepszą kontrolę czynników ryzyka, głównie w grupie pacjentów młodszych. Niestety, wciąż obserwuje się niski poziom współpracy ze strony chorych w zakresie przestrzegania zaleceń lekarskich, dlatego powstaje obecnie wiele programów interwencyjno-edukacyjno-motywujących ukierunkowanych na wsparcie pacjentów w procesie leczenia oraz prowadzeniu zdrowego stylu życia.

Streszczenie

Jakość życia w niewydolności serca (NS) jest niezmiernie ważnym elementem przebiegu choroby oraz procesu leczenia, obniża bowiem poziom życia pacjentów w szerokim zakresie, istotnie większym niż inne choroby przewlekłe. Niekorzystny wpływ NS na jakość życia ma złożony charakter i wypływa z obecności objawów przedmiotowych oraz podmiotowych, poczucia bezpośredniego zagrożenia życia, wielokrotnych hospitalizacji. Jednocześnie dotyka wszystkich fundamentalnych sfer życia człowieka. W sferze fizycznej pacjenci najczęściej odczuwają skutki objawów podmiotowych, do których należą między innymi zmniejszenie ogólnej wydolności organizmu, duszności, zmęczenie, obniżony poziom energii, obrzęki oraz problemy ze snem. W sferze psychologicznej u chorych z NS częściej występują zaburzenia na poziomie emocjonalnym, w szczególności wysoki poziom lęku oraz depresja. W sferze społecznej u pacjentów może wystąpić pogorszenie kontaktów społecznych oraz relacji z bliskimi, a także trudności w codziennym życiu zawodowym.

Na subiektywną ocenę jakości życia wpływ mają również takie parametry, jak płeć i wiek. Jakość życia jest niżej oceniana przez kobiety, co jest spójne z oceną jakości życia w grupie pacjentów kardiologicznych, a także przez pacjentów w młodszym wieku. Wśród osób młodszych objawy choroby związane z NS oraz przebieg leczenia ograniczają możliwości wypełniania podstawowych ról społecznych w zakresie zakładania rodziny czy budowania kariery profesjonalnej.

Trudnym doświadczeniem dla pacjenta jest także schemat leczenia, szczególnie w zaawansowanym stadium choroby, gdy niezbędne stają się metody niefarmakologiczne: interwencja przezskórna, elektroterapia czy leczenie kardiochirurgiczne. Niezależnie od tego również terapia medyczna przyczynia się do obniżenia jakości życia chorego.

W ostatnich latach udaje się zahamować wieloletnią tendencję wzrostową zachorowalności na NS ze względu na wyższą skuteczność działań prewencyjnych oraz lepszą kontrolę czynników ryzyka, głównie w grupie pacjentów młodszych. Niestety, wciąż obserwuje się niski poziom współpracy ze strony chorych w zakresie przestrzegania zaleceń lekarskich, dlatego powstaje obecnie wiele programów interwencyjno-edukacyjno-motywujących ukierunkowanych na wsparcie pacjentów w procesie leczenia oraz prowadzeniu zdrowego stylu życia.

Pobierz cytowanie

Słowa kluczowe

niewydolność serca, jakość życia

Informacje o artykule
Tytuł

Jakość życia pacjentów z niewydolnością serca

Czasopismo

Forum Medycyny Rodzinnej

Numer

Tom 9, Nr 6 (2015)

Strony

435-442

Data publikacji on-line

2016-01-21

Rekord bibliograficzny

Forum Medycyny Rodzinnej 2015;9(6):435-442.

Słowa kluczowe

niewydolność serca
jakość życia

Autorzy

Sylwia Mościcka
Dominika Wójcik
Artur Mamcarz

Referencje (31)
  1. Rywik TM. Niewydolność serca — problem społeczny w Polsce i na świecie. In: Wożakowska-Kapłon B, Mamcarz A, Filipiak KJ. ed. Iwabradyna w terapii niewydolności serca — od teorii do praktyki. Medical Education, Warszawa 2014: 11–23.
  2. Rywik S, Rywik T, Korewicki J. Epidemiologia i etiologia niewydolności serca. In: Podolec P, Jankowska EA, Poniatowski P. ed. Przewlekła niewydolność serca. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Kraków 2009: 61–71.
  3. The World Health Organization quality of life assessment (WHOQOL): Development and general psychometric properties. Social Science & Medicine. 1998; 46(12): 1569–1585.
  4. Wong M, Tavazzi L. Effect of drug therapy for heart failure on quality of life. J Clin Hypertens (Greenwich). 2004; 6(5): 256–261.
  5. Hobbs FD, et al. R., Kenkre J.E., Roalfe J.E. Impact of heart failure and left ventricular systolic dysfunction on quality of life. Eur. Heart J. 2002; 23: 1867–1876.
  6. Dziuba M, Krekora J, Drożdż J, Badanie pa, Kraj ni, Opolski G. Badanie pacjenta z zaawansowaną niewydolnością serca. In: Sobański P, Krajnik M, Opolski G. ed. Opieka paliatywna w niewydolności serca. Via Medica, Gdańsk 2011: 27–39.
  7. Juenger J, Schellberg D, Kraemer S, et al. Health related quality of life in patients with congestive heart failure: comparison with other chronic diseases and relation to functional variables. Heart. 2002; 87(3): 235–241.
  8. Grupa Ro, Adamopoulos S, Anker SD, et al. Wytyczne ESC dotyczące rozpoznania oraz leczenia ostrej i przewlekłej niewydolności serca na 2012 rok. Kardiologia Polska. 2012; 70(supl. II): 101–176.
  9. Francis GS, Tang WH. Ocena Kkliniczna w niewydolności serca. In: Mann DL, Dłużniewski M. ed. Niewydolność serca. Wydawnictwo CZELEJ, Lublin 2006: 537–557.
  10. Lewis EF, Lamas GA, O'Meara E, et al. CHARM Investigators. Characterization of health-related quality of life in heart failure patients with preserved versus low ejection fraction in CHARM. Eur J Heart Fail. 2007; 9(1): 83–91.
  11. Young JB. Rokowanie w niewydolności serca. In: Mann DL, Dłużniewski M. ed. Niewydolność serca. Wydawnictwo CZELEJ, Lublin 2006: 519–536.
  12. Kraai IH, Luttik MLA, Johansson P, et al. Health-related quality of life and anemia in hospitalized patients with heart failure. Int J Cardiol. 2012; 161(3): 151–155.
  13. Gutzwiller FS, Pfeil AM, Comin-Colet J, et al. Determinants of quality of life of patients with heart failure and iron deficiency treated with ferric carboxymaltose: FAIR-HF sub-analysis. Int J Cardiol. 2013; 168(4): 3878–3883.
  14. Dyrla W, Światowiec A, Kuch M. Niewydolność serca. 33 pytania i odpowiedzi. Medical Education Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2011: 58–59.
  15. Jakubowski P, Drożdż J, Iwabradyna W. Iwabradyna. In: Drożdż J. ed. Terapia niewydolności serca. . Termedia Wydawnictwo Medyczne, Poznań 2012: 191–195.
  16. Wożakowska-Kapłon B, Gorczyca-Michta I. Wpływ iwabradyny na punkty końcowe w badaniu SHIFT. . In: Wożakowska-Kapłon B, Mamcarz A, Filipiak KJ. ed. Iwabradyna w terapii niewydolności serca — od teorii do praktyki. Medical Education, Warszawa 2014: 47–63.
  17. Borer JS, Böhm M, Ford I, et al. SHIFT Investigators. Effect of ivabradine on recurrent hospitalization for worsening heart failure in patients with chronic systolic heart failure: the SHIFT Study. Eur Heart J. 2012; 33(22): 2813–2820.
  18. ESC E. Wytyczne ESC dotyczące postępowania w stabilnej chorobie wieńcowej w 2013 roku. Kardiologia Polska. 2013; 71(X): 243–318.
  19. Staniute M, Brozaitiene J, Burkauskas J, et al. Type D personality, mental distress, social support and health-related quality of life in coronary artery disease patients with heart failure: a longitudinal observational study. Health Qual Life Outcomes. 2015; 13: 1.
  20. Denollet J, Vaes J, Brutsaert DL. Inadequate response to treatment in coronary heart disease : adverse effects of type D personality and younger age on 5-year prognosis and quality of life. Circulation. 2000; 102(6): 630–635.
  21. Frasure-Smith N, Lespérance F, Talajic M, et al. Anxiety sensitivity moderates prognostic importance of rhythm-control versus rate-control strategies in patients with atrial fibrillation and congestive heart failure: insights from the Atrial Fibrillation and Congestive Heart Failure Trial. Circ Heart Fail. 2012; 5(3): 322–330.
  22. Eisele M, Blozik E, Störk S, et al. Recognition of depression and anxiety and their association with quality of life, hospitalization and mortality in primary care patients with heart failure - study protocol of a longitudinal observation study. BMC Fam Pract. 2013; 14: 180.
  23. Wizner B, Fedyk-Łukasik M, Grodzicki T. Edukacja i jakość życia pacjentów z niewydolnością serca. In: Dubiel JS, Korewicki J, Grodzicki T. ed. Niewydolność serca. Via Medica, Gdańsk 2013: 207–215.
  24. Moser DK, Heo S, Lee KS, et al. 'It could be worse ... lot's worse!' Why health-related quality of life is better in older compared with younger individuals with heart failure. Age Ageing. 2013; 42(5): 626–632.
  25. Sablik Z, Drożdż J. Podstawowe cele leczenia przewlekłej niewydolności serca. In: Sablik Z. ed. Terapia niewydolności serca. Termedia Wydawnictwo Medyczne, Poznań 2012: 144–147.
  26. Rywik T, Leszek P, Korewicki J. Epidemiologia niewydolności serca. In: Rywik T, Grodzicki T, Korewicki J. ed. Niewydolność serca. Via Medica, Gdańsk 2013: 1–7.
  27. Marti CN, Georgiopoulou VV, Giamouzis G, et al. Patient-reported selective adherence to heart failure self-care recommendations: a prospective cohort study: the Atlanta Cardiomyopathy Consortium. Congest Heart Fail. 2013; 19(1): 16–24.
  28. Grady KL, de Leon CF, Kozak AT, et al. Does self-management counseling in patients with heart failure improve quality of life? Findings from the Heart Failure Adherence and Retention Trial (HART). Qual Life Res. 2014; 23(1): 31–38.
  29. Vaillant-Roussel H, Laporte C, Pereira B, et al. Patient education in chronic heart failure in primary care (ETIC) and its impact on patient quality of life: design of a cluster randomised trial. BMC Fam Pract. 2014; 15: 208.
  30. Dekker RL, Moser DK, Peden AR, et al. Cognitive therapy improves three-month outcomes in hospitalized patients with heart failure. J Card Fail. 2012; 18(1): 10–20.
  31. Tsuchihashi-Makaya M, Matsuo H, Kakinoki S, et al. Home-Based Disease Management Program to Improve Psychological Status in Patients With Heart Failure in Japan. Circulation Journal. 2013; 77(4): 926–933.

Ważne: serwis https://journals.viamedica.pl/ wykorzystuje pliki cookies. Więcej >>

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies m.in. w celach statystycznych, dostosowania serwisu do potrzeb użytkownika (np. język interfejsu) i do obsługi logowania użytkowników. W ustawieniach przeglądarki internetowej można zmienić opcje dotyczące cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci komputera. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności.

Czym są i do czego służą pliki cookie możesz dowiedzieć się na stronie wszystkoociasteczkach.pl.

Czasopismo Forum Medycyny Rodzinnej dostęne jest również w Ikamed - księgarnia medyczna

Wydawcą serwisu jest "Via Medica sp. z o.o." sp.k., ul. Świętokrzyska 73, 80–180 Gdańsk

tel.:+48 58 320 94 94, faks:+48 58 320 94 60, e-mail: viamedica@viamedica.pl