21
Radiation overdose in treatment of type B dissection
,
Stanišić et al.
www.angiologia.pl
tery did not produce any significant arm ischaemia. All
manoeuvres required an increasing number of DSA series
and led to a high radiation dose. The high radiation dose
was symptomatic in lymphocyte count decrease and skin
rash. The patient was at risk of development of chronic
skin ulcer over the treated area, and bone-marrowaplasia.
However, in this case no treatment was required. In some
cases of radiation overdose dermatological intervention
may be required (skin grafts) as well as full-blood transfu-
sion to improve haematological parameters. However,
as described above, high radiation dose is alternative for
high perioperative mortality during open procedure. In
young patients treated with complicated radiation proce-
dures, delayed stochastic effect of the radiation requiring
long-term patient observation should be expected.
Conclusions
Despite improvements in stent-graft procedures, pre-
operative and late complications may be significant due to
the fact that in some cases the patient is exposed to high
doses of ionic radiation. Decreasing the number and dura-
tion of radiation exposures reduce the patient’s dose and
minimizes the possibility of early and late complications. If
the case is complicated and the treatment is prolonged, the
patient can receive a dose as high as 3Gy ormore, resulting
in radiation-dependent general and local complications.
wykluczono po badaniu dermatologicznym, a wysypka
została sklasyfikowana jako reakcja skórna na wysoką
dawkę promieniowania. Po wypisaniu ze szpitala pa-
cjent był kontrolowany regularnie co 6 miesięcy, ze
szczególnym uwzględnieniem efektów deterministycz-
nego i stochastycznego promieniowania. Ze względu
na konieczność wykonywania kontrolnych tomografii
pacjent jest poddawany okresowej ocenie hematolo-
gicznej i dermatologicznej.
Dyskusja
Air Kerma
(Gy) i
dose area product
(DAP) (Gy
cm²) są podstawowymi parametrami mierzonymi
bezpośrednio podczas różnych procedur inwazyj-
nych z zastosowaniem promieniowania jonizują-
cego [6]. W omawianym przypadku wszczepienia
stentgraft do aorty zstępującej, pacjent otrzymał
bardzo wysoką całkowitą dawkę promieniowania
ze względu na długotrwałość i złożoność proce-
dury. Całkowita Air Kerma wynosiła 3108,4 mGy,
a DAP — 1137,7 Gy cm², natomiast średnia wartość
DAP dla tego typu leczenia wynosi około 400 Gy
cm² [7]. Całkowity czas fluoroskopii wynosił 41 min,
a ekspozycja — 2389 ms (19 serii, 89 kV, 3 FPS).
W tym przypadku procedura implantacji protezy
wewnątrznaczyniowej do aorty piersiowej została
przedłużona z powodu trudności z przejściem pro-
wadnikiem do właściwego kanału, tak aby proteza była
pozycjonowana w sposób prawidłowy. Ze względu na
brak możliwości bezpośredniego dostępu do kanału
właściwego przez tętnicę udową zastosowano dostęp
przez tętnicę ramienną. Również uwzględniając na
bliską lokalizację wrót rozwarstwienia w stosunku do
lewej tętnicy szyjnej wspólnej, konieczne było użycie
prowadnika umieszczonego wewnątrz tętnicy szyjnej
założonego przez tętnicę ramienną ramię, w celu
zapewnienia bezpieczeństwa zabiegu w razie migracji
graftu, mimo jego dokładnego umiejscowienia poniżej
tętnicy szyjnej wspólnej lewej, z przykryciem lewej tęt-
nicy podobojczykowej. W tym przypadku, jak i w wielu
innych, przykrycie odejścia tętnicy podobojczykowej
nie powodowało klinicznych objawów niedokrwienia
ręki. Liczba manipulacji wymagała zwiększonej liczby
serii DSA i doprowadziła do otrzymania przez chorego
dużej dawki promieniowania. Przekroczenie bezpiecznej
dawki promieniowania objawiło się zmniejszeniem liczby
limfocytów i wysypką skórną. Pacjent jest narażony na
ryzyko rozwoju trwałego owrzodzenie skóry w ob-
szarze zabiegu i aplazji szpiku kostnego. Jednak w tym
przypadku leczenie dermatologiczne i hematologiczne
nie było konieczne. W niektórych przypadkach prze-
kroczenie bezpiecznej dawki promieniowania może
Figure 2.
Postoperative CT imaging
Rycina 2.
Rekonstrukcja obrazu pooperacyjnej tomografii