open access

Vol 13, No 2 (2006): Folia Cardiologica
Original articles
Published online: 2006-02-20
Get Citation

Czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej u kobiet z zaawansowaną chorobą niedokrwienną serca

Agnieszka Okraska-Bylica, Andrzej Paradowski, Urszula Czubek, Jerzy Matysek i Wiesława Piwowarska
Folia Cardiol 2006;13(2):121-130.

open access

Vol 13, No 2 (2006): Folia Cardiologica
Original articles
Published online: 2006-02-20

Abstract

Wstęp: Nagła śmierć sercowa (SCD) jest przyczyną co 3. zgonu u kobiet z chorobą niedokrwienną serca w średnim wieku. U 12% kobiet SCD jest pierwszym objawem choroby wieńcowej. Celem pracy była ocena występowania czynników ryzyka SCD (poziom rekomendacji I i IIa Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego) u kobiet z zaawansowaną chorobą niedokrwienną serca, a także określenie wpływu wieku i menopauzy u badanych kobiet na występowanie ocenianych czynników ryzyka SCD. Analizowano również parametry kliniczne, wskazujące na zwiększone ryzyko SCD u badanych kobiet.
Materiał i metody: Badaniami objęto 107 kolejnych kobiet w wieku 34-79 lat (śr. 57,18 ± 9,55 roku). Wyróżniono trzy grupy chorych: grupa I - 30 kobiet w wieku 34-53 lat (śr. 46,29 ± 5,16 roku), regularnie miesiączkujących, u których stężenie FSH wynosiło poniżej 30 IU/l; grupa II - 33 kobiety w wieku 48-55 lat (śr. 52,70 ± 2,13 roku), w okresie pomenopauzalnym, czyli przynajmniej 12 miesięcy od ostatniej miesiączki, u których stężenie FSH wynosiło powyżej 30 IU/l; grupa III - 44 kobiety w wieku 56-79 lat (śr. 66,48 ± 4,93 roku), w okresie pomenopauzalnym. Szczegółową analizą objęto następujące czynniki ryzyka SCD: upośledzenie kurczliwości lewej komory, powiększenie lewej komory, obecność nasilonych komorowych zaburzeń rytmu serca, obniżona zmienność rytmu zatokowego, szybka średnia 24-godzinna częstość rytmu zatokowego. W celu oceny parametrów klinicznych (dane z wywiadu i badań dodatkowych) wskazujących na zwiększone ryzyko SCD wyodrębniono podgrupę kobiet z istotnie zwiększonym ryzykiem SCD (podgrupa R; n = 19). Do podgrupy tej zaliczono pacjentki, u których stwierdzono występowanie co najmniej 3 z analizowanych 5 czynników ryzyka SCD.
Wyniki: Przynajmniej 1 czynnik ryzyka SCD stwierdzono u 61% kobiet. Obniżoną frakcję wyrzutową lewej komory wykazano u 19,63% kobiet, powiększenie lewej komory - u 19,63%, nasilone komorowe zaburzenia rytmu - u 31,78%, obniżoną zmienność rytmu zatokowego - u 12,15%, a przyspieszoną średnią 24-godzinną częstość rytmu zatokowego - u 32,71% pacjentek. U badanych kobiet zagrożenie SCD wzrastało z wiekiem. Liczba czynników ryzyka SCD u kobiet po menopauzie do 55 rż. była istotnie większa niż u kobiet przed menopauzą, a liczba czynników ryzyka SCD u kobiet po menopauzie powyżej 55 rż. była znamiennie większa niż u kobiet po menopauzie do 55 rż. Wykorzystując wieloczynnikową regresję logistyczną, przeanalizowano parametry kliniczne (dane z wywiadu i badań dodatkowych) wskazujące na istotnie zwiększone ryzyko SCD. Stwierdzono, że najważniejszym parametrem klinicznym, wskazującym na znamiennie zwiększone ryzyko SCD, jest przebyty zawał serca z załamkiem Q, a drugim z kolei - powiększenie lewego przedsionka serca, wykazane w badaniu echokardiograficznym. Powiększenie to towarzyszyło bardziej zaawansowanemu stadium choroby niedokrwiennej serca.
Wnioski: Czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej występowały u 61% kobiet z chorobą niedokrwienną serca. Ich liczba zwiększała się wraz z wiekiem chorych i była istotnie większa u pacjentek po menopauzie w porównaniu z kobietami miesiączkującymi. Analizowane czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej występowały najczęściej u kobiet po przebytym zawale serca z załamkiem Q.

Abstract

Wstęp: Nagła śmierć sercowa (SCD) jest przyczyną co 3. zgonu u kobiet z chorobą niedokrwienną serca w średnim wieku. U 12% kobiet SCD jest pierwszym objawem choroby wieńcowej. Celem pracy była ocena występowania czynników ryzyka SCD (poziom rekomendacji I i IIa Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego) u kobiet z zaawansowaną chorobą niedokrwienną serca, a także określenie wpływu wieku i menopauzy u badanych kobiet na występowanie ocenianych czynników ryzyka SCD. Analizowano również parametry kliniczne, wskazujące na zwiększone ryzyko SCD u badanych kobiet.
Materiał i metody: Badaniami objęto 107 kolejnych kobiet w wieku 34-79 lat (śr. 57,18 ± 9,55 roku). Wyróżniono trzy grupy chorych: grupa I - 30 kobiet w wieku 34-53 lat (śr. 46,29 ± 5,16 roku), regularnie miesiączkujących, u których stężenie FSH wynosiło poniżej 30 IU/l; grupa II - 33 kobiety w wieku 48-55 lat (śr. 52,70 ± 2,13 roku), w okresie pomenopauzalnym, czyli przynajmniej 12 miesięcy od ostatniej miesiączki, u których stężenie FSH wynosiło powyżej 30 IU/l; grupa III - 44 kobiety w wieku 56-79 lat (śr. 66,48 ± 4,93 roku), w okresie pomenopauzalnym. Szczegółową analizą objęto następujące czynniki ryzyka SCD: upośledzenie kurczliwości lewej komory, powiększenie lewej komory, obecność nasilonych komorowych zaburzeń rytmu serca, obniżona zmienność rytmu zatokowego, szybka średnia 24-godzinna częstość rytmu zatokowego. W celu oceny parametrów klinicznych (dane z wywiadu i badań dodatkowych) wskazujących na zwiększone ryzyko SCD wyodrębniono podgrupę kobiet z istotnie zwiększonym ryzykiem SCD (podgrupa R; n = 19). Do podgrupy tej zaliczono pacjentki, u których stwierdzono występowanie co najmniej 3 z analizowanych 5 czynników ryzyka SCD.
Wyniki: Przynajmniej 1 czynnik ryzyka SCD stwierdzono u 61% kobiet. Obniżoną frakcję wyrzutową lewej komory wykazano u 19,63% kobiet, powiększenie lewej komory - u 19,63%, nasilone komorowe zaburzenia rytmu - u 31,78%, obniżoną zmienność rytmu zatokowego - u 12,15%, a przyspieszoną średnią 24-godzinną częstość rytmu zatokowego - u 32,71% pacjentek. U badanych kobiet zagrożenie SCD wzrastało z wiekiem. Liczba czynników ryzyka SCD u kobiet po menopauzie do 55 rż. była istotnie większa niż u kobiet przed menopauzą, a liczba czynników ryzyka SCD u kobiet po menopauzie powyżej 55 rż. była znamiennie większa niż u kobiet po menopauzie do 55 rż. Wykorzystując wieloczynnikową regresję logistyczną, przeanalizowano parametry kliniczne (dane z wywiadu i badań dodatkowych) wskazujące na istotnie zwiększone ryzyko SCD. Stwierdzono, że najważniejszym parametrem klinicznym, wskazującym na znamiennie zwiększone ryzyko SCD, jest przebyty zawał serca z załamkiem Q, a drugim z kolei - powiększenie lewego przedsionka serca, wykazane w badaniu echokardiograficznym. Powiększenie to towarzyszyło bardziej zaawansowanemu stadium choroby niedokrwiennej serca.
Wnioski: Czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej występowały u 61% kobiet z chorobą niedokrwienną serca. Ich liczba zwiększała się wraz z wiekiem chorych i była istotnie większa u pacjentek po menopauzie w porównaniu z kobietami miesiączkującymi. Analizowane czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej występowały najczęściej u kobiet po przebytym zawale serca z załamkiem Q.
Get Citation

Keywords

nagła śmierć sercowa; kobiety

About this article
Title

Czynniki ryzyka nagłej śmierci sercowej u kobiet z zaawansowaną chorobą niedokrwienną serca

Journal

Cardiology Journal

Issue

Vol 13, No 2 (2006): Folia Cardiologica

Pages

121-130

Published online

2006-02-20

Bibliographic record

Folia Cardiol 2006;13(2):121-130.

Keywords

nagła śmierć sercowa
kobiety

Authors

Agnieszka Okraska-Bylica
Andrzej Paradowski
Urszula Czubek
Jerzy Matysek i Wiesława Piwowarska

Important: This website uses cookies. More >>

The cookies allow us to identify your computer and find out details about your last visit. They remembering whether you've visited the site before, so that you remain logged in - or to help us work out how many new website visitors we get each month. Most internet browsers accept cookies automatically, but you can change the settings of your browser to erase cookies or prevent automatic acceptance if you prefer.

By "Via Medica sp. z o.o." sp.k., ul. Świętokrzyska 73, 80–180 Gdańsk, Poland
tel.:+48 58 320 94 94, fax:+48 58 320 94 60, e-mail: viamedica@viamedica.pl