13
First Polish screening program for abdominal aortic aneurysm,
Jawień et al.
www.angiologia.pl
excluded examinations. The analysis included the results
of ultrasonography in 1556 men aged 60 years and older.
The prevalence of AAA in the study population was 6.0%
(94/1556). This prevalence, however, changed in each
year of the study, as shown in Table 1.
The average age of studied men was 69 years (SD:
6 years, min: 60 years, max: 92 years). In the study
population, 55% of people smoked or had smoked,
and 3% of them knew of the presence of AAA in fam-
ily members. The average anterio-posterior diameter
(a-p) of the aorta was 22.2 mm (min: 14 mm, max:
84 mm), while the average transverse diameter of the
aorta was 22.5 mm (min: 14 mm, max: 84mm) (Figure 1).
The diameters of the aorta in the male population aged
60 years and older with diagnosed AAA are shown
in Figure 2.
Seventy-five per cent of all screening-detected AAAs
were small (up to 44 mm) and required follow-up ultra-
sound scans once a year. Abdominal aortic aneurysms
with a diameter of between 45 and 54 mm were ob-
served in 13 patients (14% of AAAs), and AAAs with
diameter equal or exceeding 55 mm were diagnosed in
10 patients (11% of AAAs) (Table 2).
Risk factors associated with AAA were analysed in
two groups: I — men with abdominal aortic aneurysm
(n = 94) and II — men with normal aorta (n = 1462).
There were three risk factors significantly associated
with the presence of abdominal aortic aneurysm: age
(p < 0.05), smoking (72.3% vs. 53.9%; p = 0.004),
and family history of AAA (9.6% vs. 2,7%; p = 0.017)
(Table 3).
In addition, the prevalence of AAA was calculated
for the group of men that met the criteria for the AAA
screening programs in two countries: the UK and the
USA. In the UK, the AAA screening program includes
only men aged 65, but in the USA a one-time ultra-
sound scan examination of the aorta is offered to all
men between 65 and 75 years of age who have ever
— porównanie grup powstałych z podziału badanej
grupy pod względem określonego kryterium testem
niezależności chi-kwadrat;
— analizę regresji logistycznej w celu określenia wielko-
ści wpływu poddanych analizie danych ankietowych
(zmienne niezależne) na zmienną zależną dychoto-
miczną (wystąpienie tętniaka aorty brzusznej w ba-
danej grupie lub nie).
Wartość p
≤
0,005 uznano za istotną statystycznie.
Wyniki
W okresie wynoszącym 3 lata wykonano badanie
ultrasonograficzne aorty brzusznej u 1583 mężczyzn,
którzy się na nie zgłosili. Z analizy wykluczono 27 badań,
ze względu na wiek badanych poniżej 60 lat. U żadnej
z tych osób nie stwierdzono TAB. Do analizy włączono
wyniki badania USG 1556 mężczyzn w wieku 60 lat
i starszych. Częstość występowania TAB w populacji
badanej wyniosła 6% (94/1556). Częstość ta jednak
zmieniała się w każdym roku prowadzonych badań,
co przedstawiono w tabeli 1. Średni wiek badanych
mężczyzn wyniósł 69 lat (SD 6 lat, min.: 60 lat, maks.:
92 lata). W badanej populacji 55% osób paliło aktu-
alnie lub w przeszłości tytoń, a 3% z nich wiedziało
o występowaniu TAB u członków rodziny. Średni wy-
miar przedni–tylny (a-p) aorty wyniósł 22,2 mm (min.:
14 mm, maks.: 84 mm), natomiast średni wymiar po-
przeczny aorty uzyskał wartość 22,5 mm (min.: 14 mm,
maks.: 84 mm) (ryc. 1). Średnicę aorty w populacji
mężczyzn w wieku 60 lat i starszych z wykrytym TAB
przedstawiono na rycinie 2. Spośród rozpoznanych TAB
75% stanowiły małe tętniaki (do 44 mm), wymagające
kontroli ultrasonograficznej raz na rok. Tętniaki aorty
brzusznej o średnicy między 45 a 54 mm zaobserwo-
wano u 13 osób (14% TAB), natomiast TAB o wy-
miarze równym lub większym niż 55 mm rozpoznano
u 10 osób (11%) — tabela 2. Czynniki ryzyka związane
z TAB analizowano, wyodrębniając 2 grupy: I — osoby
z rozpoznanym tętniakiem aorty brzusznej (n = 94)
i II — osoby z prawidłową aortą (n = 1462). Istotny
statystycznie związek z występowaniem tętniaka aorty
brzusznej miały 3 czynniki ryzyka: wiek (p < 0,05),
palenie tytoniu (72,3%
v.
53,9%; p = 0,004) i wystę-
powanie rodzinne TAB (9,6%
v.
2,7%; p = 0,017) (tab.
3).Celami dodatkowymi przeprowadzonego badania
przesiewowego było określenie częstości występowa-
nia TAB w grupach pacjentów, które spełniają kryte-
ria włączenia do programów badań przesiewowych
w kierunku TAB w 2 krajach: Wielkiej Brytanii i Stanach
Zjednoczonych. W Wielkiej Brytanii program badań
przesiewowych w kierunku TAB obejmuje osoby, które
w danym roku kończą 65. rok życia. W Stanach Zjedno-
Table 1.
The prevalence of abdominal aortic aneurysm
(AAA), including the distribution by years of performed
screening
Tabela 1.
Częstość występowania tętniaka aorty brzusznej
(TAB) z uwzględnieniem podziału na poszczególne lata badań
Year of
recruitment
Rok badania
Number of
examined men (n)
Liczba badanych
AAA (n)
TAB
AAA (%)
TAB
2009
496
37
7,5
2010
563
25
4,4
2011
497
32
6,4
Total/
/Ogółem
1556
94
6,0