English Polski
Vol 19 (2021): Continuous Publishing
Review paper
Published online: 2021-05-31

open access

Page views 3530
Article views/downloads 238
Get Citation

Connect on Social Media

Connect on Social Media

Profilaktyka przemocy w związkach intymnych nastolatków: Project Lights, Camera and Action Against Dating Violence. Założenia, realizacja, rekomendacje

Katarzyna Maria Waszyńska1, Jacek Pyżalski2, Sylwia Jaskulska2, Iwona Chmura - Rutkowska2, Barbara Jankowiak2
Seksuologia Polska 2021;19.

Abstract

Przemoc na randkach jest istotnym problemem, który może zaburzyć rozwój adolescentów. Badania europejskie ujawniły, iż doświadczanie różnych rodzajów przemocy w związkach dotyczy znaczącego odsetka nastolatków. Istotne jest zatem projektowanie i wdrażanie opartych na wiedzy programów profilaktycznych, dotyczących tego zjawiska. Przykładem takiego programu jest realizowany w sześciu krajach (Hiszpania, Polska, Portugalia, Rumunia, Włochy, Wielka Brytania) program Lights, Camera and Action Against Dating Violence. Jego założenia i wybrane wyniki, oraz opis wdrożenia w Polsce przedstawiono w artykule. Materiał i metoda Przedstawiony w artykule projekt miał na celu poprawę zdolności nastolatków do budowania pozytywnych relacji intymnych i rówieśniczych poprzez udział w edukacyjnych działaniach opartych na wiedzy (seria warsztatów) i warsztatach artystycznych, podczas których młodzi ludzie przygotowywali krótkie filmy wideo, ukazujące znaczące aspekty relacji randkowych w okresie dojrzewania. Działania edukacyjne obejmowały takie tematy jak: znaczenie pozytywnych relacji międzyludzkich opartych na poczuciu własnej wartości i zaufaniu, umiejętności niezbędne do zarządzania problemami i konfliktami poprzez komunikację interpersonalną, mediacje i negocjacje między młodymi ludźmi, itp. Projekt został oceniony zarówno pod względem skuteczności (przy zastosowaniu metodologii pre-test/post-test), jak i oceny procesu (wywiady z uczestnikami), która została częściowo przedstawiona w artykule. Wnioski Przedstawiona w artykule interwencja wydaje się obiecująca jako dobrze zaprojektowany i atrakcyjny projekt zapobiegający przemocy randkowej oraz wspierający relacje intymne w okresie dojrzewania.

Article available in PDF format

View PDF (Polish) Download PDF file

References

  1. Furman W, Shaffer L. The role of romantic relationships in adolescent development. In: Florsheim P, Shaffer L. ed. Adolescent romantic relations and sexual behavior: Theory, research and practical implications. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah 2003: 3S–4S.
  2. Tucker Halpern C. Biological Influences on Adolescent Romantic and Sexual Behavior. In: Florsheim P. ed. Adolescent romantic relations and sexual behavior: Theory, research and practical implications. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah 2003.
  3. Erikson EH. Dzieciństwo i społeczeństwo. Rebis, Poznań 1997.
  4. Coley RL, Chase-Lansdale PL. Adolescent pregnancy and parenthood. Recent evidence and future directions. Am Psychol. 1998; 53(2): 152–166.
  5. Giordano PC, Manning WD, Longmore MA. Adolescent romantic relationships: An emerging portrait of their nature and developmental significance. In: Booth AC, Crouter AC. ed. Romance and Sex in Adolescence and Emerging Adulthood: Risks and Opportunities. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah 2006: 141.
  6. Peterson GW, Bush KR. Families and Adolescent Development. In: Gullotta TPW, Plant RW, Evans MAR. ed. Handbook of Adolescent Behavioral Problems: Evidence-Based Approaches to Prevention and Treatment. Springer Science+Business Media, New York 2015: 45.
  7. Dunphy D. The Social Structure of Urban Adolescent Peer Groups. Sociometry. 1963; 26(2): 230.
  8. Furman W, Shaffer L. The role of romantic relationships in adolescent development. In: Florsheim P. ed. Adolescent romantic relations and sexual behavior: Theory, research and practical implications. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah 2003: 6S–9S.
  9. B R, Beckett MK, Collins RL, Shaw R. Adolescent romantic relationships as precursors of healthy adult marriages. A review of theory, research, and programs. RAND Corporation, Santa Monica 2007: 22.
  10. Beisert M. Trud dorastania seksualnego. In: Beisert M. ed. Seksualność w cyklu życia człowieka. Zakład Wydawniczy - K. Domke, Poznań 2004.
  11. Obuchowska I, Jaczewski A. Rozwój erotyczny. Wydawnictwo Akademickie „Żak, Warszawa 2002.
  12. Centers for Disease Control and Prevention. Understanding teen dating violence. Fact sheet. CDC 2016. http://www.cdc.gov/violenceprevention/pdf/teen-dating-violence-factsheet-a.pdf.
  13. Chmura-Rutkowska I. Być dziewczyną - być chłopakiem i przetrwać. Płeć i przemoc w narracjach młodzieży. Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2019.
  14. Straus M. Prevalence of Violence Against Dating Partners by Male and Female University Students Worldwide. Violence Against Women. 2016; 10(7): 790–811.
  15. Cáceres Carrasco J. Violencia física, psicológica y sexual en el ámbito de la pareja: papel del contexto. Clínica y Salud. 2004; 15(1).
  16. Muñoz-Rivas MJ, Graña Gómez JL, O'Leary KD, et al. Physical and psychological aggression in dating relationships in Spanish university students. Psicothema. 2007; 19(1).
  17. Vizcarra M, Poo A, Donoso T. Programa educativo para la prevención de la violencia en el noviazgo. Revista de Psicología. 2013; 22(1): 48.
  18. Fernández-González L, Calvete E, Orue I, et al. The role of emotional intelligence in the maintenance of adolescent dating violence perpetration. Personality and Individual Differences. 2018; 127: 68–73.
  19. González R, Santana JD. Violencia en parejas jóvenes. Pirámide, Madrid 2001.
  20. Soldevila A., Domínguez A., Giordano R., Fuentes S., Consolini L. (2012, December). ¿Celos, amor, culpa o patología? Cómo perciben la violencia de género en sus relaciones de pareja los/as estudiantes de Trabajo Social. In Actas del 2º Congreso Interdisciplinario sobre Género y Sociedad: “Lo personal es político” Vol. 1, No. 1.
  21. Mmari K, Blum RW, Atnafou R, et al. Exploration of Gender Norms and Socialization Among Early Adolescents: The Use of Qualitative Methods for the Global Early Adolescent Study. J Adolesc Health. 2017; 61(4S): S12–S18.
  22. Chmura-Rutkowska I. Conspiracy of Silence. The Loneliness of Victims of Sexual and Gender-based Violence in Polish Junior High Schools. Forum Oświatowe. 2014; 1(51): 113S–127S.
  23. Ashley OS, Foshee VA. Adolescent help-seeking for dating violence: prevalence, sociodemographic correlates, and sources of help. J Adolesc Health. 2005; 36(1): 25–31.
  24. Vives-Cases C, Davo-Blanes MC, Ferrer-Cascales R, et al. Lights4Violence: a quasi-experimental educational intervention in six European countries to promote positive relationships among adolescents. BMC Public Health. 2019; 19(1): 389.
  25. Benson P, Scales P, Hamilton S, et al. Positive Youth Development: Theory, Research, and Applications. Handbook of Child Psychology. 2007.
  26. Carmen Davo-Blanes M, Ferrer-Cascales R, Albaladejo-Blazquez N et al. Lights, Camera and Action Against Dating Violence. Podręcznik dla nauczycielek i nauczycieli. tłum. Neves A. S., Pyżalski J., Sanz-Barbeo B, Jaskulska S, Chmura-Rutkowska I, Jankowiak B, Waszyńska K., Poznań 2018.
  27. Dav�-Blanes M, Ferrer-Cascales R, Albaladejo-Bl�zquez N, et al. Lights, Camera and Action. Against Dating Violence. Activities Manual. 2019.
  28. Lights, Camera, Action! Principles of Computer Graphics. : 261–278.
  29. Vives-Cases C, Davo-Blanes MC, Ferrer-Cascaleset R et al. Lights4Violence: a quasi-experimental educational intervention in six European countries to promote positive relationships among adolescents. BMC Public Health volume 19, Article number: 389 (2019). https://bmcpublichealth.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12889-019-6726-0.
  30. Pérez-Martínez V, Sanz-Barbero B, Ferrer-Cascales R, et al. The Role of Social Support in Machismo and Acceptance of Violence Among Adolescents in Europe: Lights4Violence Baseline Results. J Adolesc Health. 2021; 68(5): 922–929.