Vol 16, No 2 (2019)
Review paper
Published online: 2019-05-30
Get Citation

How contemporary psychological research can contribute to individualization of diagnosis and therapy of depression and anxiety?

Marlena Jolanta Sokół-Szawłowska, Ewa Domaradzka, Anna Chrzanowska
Psychiatria 2019;16(2):77-81.

paid access

Vol 16, No 2 (2019)
Prace poglądowe - nadesłane
Published online: 2019-05-30

Abstract

Prezentowana praca ma na celu przedstawienie nowatorskiego i opartego na wynikach badań psychologicznych podejścia do zaburzeń depresyjnych i lękowych, najczęściej występujących w populacji ogólnej zaburzeń psychicznych. Depresja i lęk są zazwyczaj w codziennej praktyce klinicznej opisywane w oparciu o funkcjonujące systemy klasyfikacyjne. Klasyfikacje pomimo swoich licznych i istotnych zalet mają również ograniczenia. Jednym z nich jest to, że klinicyści dopasowują listę objawów występujących u pojedynczego pacjenta do kategorii diagnostycznej. Jednocześnie mają jednak świadomość, że każdy człowiek w typowy dla siebie sposób przeżywa swoją depresję lub lęk. Nadal brakuje badań i narzędzi, które przybliżają specjalistów do indywidualnego podejścia do każdej osoby na etapie diagnozy i leczenia opisywanych zaburzeń psychicznych. Przegląd literatury wskazuje na istnienie licznych nieścisłości w wynikach badań na temat podobieństw i różnic w lęku i depresji. Szczególnie dotyczy to takich obszarów jak: struktura afektu, strategii regulacji emocji oraz funkcjonowanie uwagi. Autorka nowatorskiej typologii lęku i depresji podkreśla, że do wymienionych różnic i niejasności w wynikach może przyczyniać się wysoka współwystępowalność tych zjawisk, a także jednocześnie niska moc dyskryminacyjna stosowanych metod diagnostycznych (takich jak ICD-10, DSM-5). Dodatkowo niejako zwyczajowe traktowanie lęku i depresji jako jednorodnych kategorii diagnostycznych w codziennej praktyce klinicznej. Prezentowana koncepcja psychologiczna może przybliżać nas do lepszego poznania bardziej indywidualnych niż w klasyfikacjach międzynarodowych typów depresji i lęku, a także różnic w psychologicznym funkcjonowaniu poszczególnych osób. Takie podejście w przyszłości może zaowocować również bardziej indywidualnym podejściem na etapie leczenia obu opisywanych zaburzeń psychicznych.

Abstract

Prezentowana praca ma na celu przedstawienie nowatorskiego i opartego na wynikach badań psychologicznych podejścia do zaburzeń depresyjnych i lękowych, najczęściej występujących w populacji ogólnej zaburzeń psychicznych. Depresja i lęk są zazwyczaj w codziennej praktyce klinicznej opisywane w oparciu o funkcjonujące systemy klasyfikacyjne. Klasyfikacje pomimo swoich licznych i istotnych zalet mają również ograniczenia. Jednym z nich jest to, że klinicyści dopasowują listę objawów występujących u pojedynczego pacjenta do kategorii diagnostycznej. Jednocześnie mają jednak świadomość, że każdy człowiek w typowy dla siebie sposób przeżywa swoją depresję lub lęk. Nadal brakuje badań i narzędzi, które przybliżają specjalistów do indywidualnego podejścia do każdej osoby na etapie diagnozy i leczenia opisywanych zaburzeń psychicznych. Przegląd literatury wskazuje na istnienie licznych nieścisłości w wynikach badań na temat podobieństw i różnic w lęku i depresji. Szczególnie dotyczy to takich obszarów jak: struktura afektu, strategii regulacji emocji oraz funkcjonowanie uwagi. Autorka nowatorskiej typologii lęku i depresji podkreśla, że do wymienionych różnic i niejasności w wynikach może przyczyniać się wysoka współwystępowalność tych zjawisk, a także jednocześnie niska moc dyskryminacyjna stosowanych metod diagnostycznych (takich jak ICD-10, DSM-5). Dodatkowo niejako zwyczajowe traktowanie lęku i depresji jako jednorodnych kategorii diagnostycznych w codziennej praktyce klinicznej. Prezentowana koncepcja psychologiczna może przybliżać nas do lepszego poznania bardziej indywidualnych niż w klasyfikacjach międzynarodowych typów depresji i lęku, a także różnic w psychologicznym funkcjonowaniu poszczególnych osób. Takie podejście w przyszłości może zaowocować również bardziej indywidualnym podejściem na etapie leczenia obu opisywanych zaburzeń psychicznych.
Get Citation

Keywords

depression, anxiety, typology of mental disorders

About this article
Title

How contemporary psychological research can contribute to individualization of diagnosis and therapy of depression and anxiety?

Journal

Psychiatria (Psychiatry)

Issue

Vol 16, No 2 (2019)

Article type

Review paper

Pages

77-81

Published online

2019-05-30

Bibliographic record

Psychiatria 2019;16(2):77-81.

Keywords

depression
anxiety
typology of mental disorders

Authors

Marlena Jolanta Sokół-Szawłowska
Ewa Domaradzka
Anna Chrzanowska

References (16)
  1. Kępiński A. Poznanie chorego. Wydawnictwo Literackie. ; 2013.
  2. American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition. Washington, DC, US: American Psychiatric Association; 2013. doi:10.1176/appi.books.9780890425596.744053.
  3. World Health Organization. International statistical classiffication of diseases and related health problems, ICD-10. Geneva: World Health Organization; 1992.
  4. Beck A, Steer RA, Brown G. Beck Depression Inventory–II. PsycTESTS Dataset. 2011.
  5. Spielberger C. State–Trait Anxiety Inventory for Adults: Sampler set manual, test, scoring key. Redwood City, CA: Mind Garden; 1983.
  6. Fajkowska M. Personality coherence and incoherence. A perspective on anxiety and depression. Clinton Corners, NY: Eliot Werner Publications, New York 2013.
  7. Fajkowska M, Domaradzka E, Wytykowska A. Types of anxiety and depression: theoretical assumptions and development of the anxiety and depression questionnaire. Front Psychol. 2017; 8: 2376.
  8. Fajkowska M. Personality Traits: Hierarchically Organized Systems. J Pers. 2018; 86(1): 36–54.
  9. Watson D, Tellegen A. Toward a consensual structure of mood. Psychol Bull. 1985; 98(2): 219–235.
  10. Watson D. Mood and Temperament. NY: Guilford Press, New York 2000.
  11. Clark LA, Watson D. Tripartite model of anxiety and depression: psychometric evidence and taxonomic implications. J Abnorm Psychol. 1991; 100(3): 316–336.
  12. Domaradzka E, Fajkowska M. Structure of affect in types of anxiety and depression. Journal of Individual Differences. 2019; 40(2): 82–91.
  13. Ayuso-Mateos JL, Nuevo R, Verdes E, et al. From depressive symptoms to depressive disorders: the relevance of thresholds. Br J Psychiatry. 2010; 196(5): 365–371.
  14. Domaradzka E, Fajkowska M. Cognitive emotion regulation strategies in anxiety and depression understood as types of personality. Front Psychol. 2018; 9: 856.
  15. Fajkowska M, Domaradzka E, Wytykowska A. Attentional processing of emotional material in types of anxiety and depression. Cogn Emot. 2018; 32(7): 1448–1463.
  16. Domaradzka E. Types of anxiety and depression: toward overlapping and distinctive features in affective and attentional functioning. Polish Psychol Bull b.d.

Important: This website uses cookies. More >>

The cookies allow us to identify your computer and find out details about your last visit. They remembering whether you've visited the site before, so that you remain logged in - or to help us work out how many new website visitors we get each month. Most internet browsers accept cookies automatically, but you can change the settings of your browser to erase cookies or prevent automatic acceptance if you prefer.

Wydawcą serwisu jest Via Medica sp. z o.o. sp. komandytowa, ul. Świętokrzyska 73, 80–180 Gdańsk

tel.:+48 58 320 94 94, faks:+48 58 320 94 60, e-mail:  viamedica@viamedica.pl